Një objekt i çuditshëm prej bronzi, i njohur si dodekaedri romak, vazhdon të mbetet një nga misteret më interesante të arkeologjisë evropiane, transmeton gazeta “Unaza Online”.
Këto objekte kanë 12 faqe pesëkëndore, vrima të madhësive të ndryshme dhe nga një kokërr të vogël në cepat e tyre. Ato janë gjetur në disa pjesë të Evropës që dikur ishin pjesë e Perandorisë Romake dhe datojnë kryesisht nga shekujt II deri në IV pas Krishtit.
Ajo që i bën veçanërisht misterioze është fakti se nuk është gjetur asnjë përshkrim romak që tregon qartë se për çfarë shërbenin. Për këtë arsye, gjatë viteve janë propozuar dhjetëra teori të ndryshme: nga mjete praktike dhe objekte matëse, deri te përdorime rituale.
Një teori e re për funksionin e tyre
Një studim i publikuar në vitin 2026 ka rishikuar mundësinë që dodekaedrat të kenë qenë mjete praktike për formimin e objekteve standarde prej dylli. Studiuesi përdori arkeologjinë eksperimentale për të testuar nëse forma e pazakontë e objektit mund të ishte e përshtatshme për një përdorim të tillë.
Megjithatë, kjo mbetet vetëm një hipotezë dhe nuk konsiderohet ende si zgjidhja përfundimtare e misterit.
Një nga shembujt më të njohur u zbulua në vitin 2023 në Norton Disney, Angli. Objekti është rreth 1,700 vjeç, është në gjendje të jashtëzakonshme dhe konsiderohet një prej dodekaedrave më të mëdhenj të gjetur në Britani.
Edhe sot, arkeologët nuk kanë një përgjigje përfundimtare. Dhe pikërisht mungesa e një shpjegimi të sigurt e ka kthyer dodekaedrin romak në një prej enigmave më intriguese të botës së lashtë.
(Unaza Online)